KORXONALARDA ZARARLI OMILLARNI KAMAYTIRISHNING INNOVATSION TEXNOLOGIYALARI

Authors

  • Aripxodjayeva Malikaxon Baxtiyarovna Toshkent davlat texnika universiteti t.f.f.d (PhD) dotsent
  • Xakimov Ozodbek Hamidjonovich Toshkent davlat texnika universiteti talabasi

Keywords:

mehnat muhofazasi, zararli ishlab chiqarish omillari, innovatsion texnologiyalar, sanoat sensorlari, sun’iy intellekt, mahalliy so‘rish ventilyatsiyasi, robotlashtirish, xavfni baholash, shaxsiy himoya vositalari

Abstract

Maqolada ishlab chiqarish korxonalarida uchraydigan fizik, kimyoviy, biologik va ergonomik zararli omillarni kamaytirishning zamonaviy texnologik yechimlari tahlil qilinadi. Xavflarni manbada bartaraf etish va muqobil jarayon bilan almashtirishdan boshlab, muhandislik nazorati, raqamli sensorlar, sanoat interneti (IIoT), sun’iy intellekt yordamidagi tahlil, robotlashtirish va aqlli shaxsiy himoya vositalarigacha bo‘lgan usullar yoritiladi. Maqolada texnologiyalarni tanlash mezonlari, ularni joriy etish bosqichlari hamda samaradorlikni o‘lchash ko‘rsatkichlari taklif etiladi. Keltirilgan ko‘rsatkichlar korxonaning real o‘lchovlari bilan to‘ldirilishi lozim; texnologiya o‘rnatilishi o‘z-o‘zidan me’yorlarga muvofiqlikni kafolatlamaydi.

References

World Health Organization (WHO). Occupational health. https://www.who.int/health-topics/occupational-health

National Institute for Occupational Safety and Health (NIOSH). Hierarchy of Controls. Centers for Disease Control and Prevention, 2024. https://www.cdc.gov/niosh/hierarchy-of-controls/about/

International Labour Organization (ILO). Revolutionizing health and safety: The role of AI and digitalization at work. Global Report, 2025. https://www.ilo.org/publications/revolutionizing-health-and-safety-role-ai-and-digitalization-work

International Organization for Standardization (ISO). ISO 45001:2018 — Occupational health and safety management systems — Requirements with guidance for use. https://www.iso.org/standard/63787.html

World Health Organization (WHO). Risks in ambient work environment. https://www.who.int/tools/occupational-hazards-in-health-sector/risks-in-ambient-work-environment

O‘zbekiston Respublikasining “Mehnatni muhofaza qilish to‘g‘risida”gi Qonuni. 2016-yil 22-sentabr, O‘RQ-410-son (yangi tahrir). Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi — LexUZ. https://lex.uz/uz/acts/-3031427

O‘zbekiston Respublikasining Mehnat kodeksi. 2022-yil 28-oktabr, O‘RQ-798-son. Qonunchilik ma’lumotlari milliy bazasi — LexUZ. https://lex.uz/uz/docs/-6257288

Downloads

Published

2026-10-29

How to Cite

Aripxodjayeva Malikaxon Baxtiyarovna, & Xakimov Ozodbek Hamidjonovich. (2026). KORXONALARDA ZARARLI OMILLARNI KAMAYTIRISHNING INNOVATSION TEXNOLOGIYALARI. IQRO , 24(01), 1289–1294. Retrieved from https://wordlyknowledge.uz/index.php/iqro/article/view/9687