IS GAZINING ASAB TIZIMIGA TA’SIRI

Authors

  • Muhammadova Dilbar Abdullo qizi Toshkent Kimyo Xalqaro universiteti, Davolash ishi fakulteti 2-kurs talabasi
  • Jumayeva Laziza Rustam qizi Toshkent Davlat Tibbiyot Universiteti, 6-kurs talabasi
  • Hudoyqulov Zokir Uralovich Toshkent Davlat Tibbiyot Universiteti, Normal va patologik fiziologiya kafedrasi assistenti

Keywords:

is gazi, uglerod (II) oksidi, karboksigemoglobin, gipoksiya, mitoxondriya, bosh miya, kech nevrologik asoratlar, giperbarik oksigenatsiya

Abstract

Maqolada is gazi (CO) ning asab tizimiga ta’siri fiziologik va patofiziologik nuqtayi nazardan tahlil qilingan. Gipoksiyaning gemik va sitotoksik komponentlari, bosh miya neyronlari zararlanishining molekulyar mexanizmlari (ekscitotoksiklik, oksidlovchi stress, immun yallig‘lanish), o‘tkir va kech nevrologik buzilishlarning klinik-fiziologik ko‘rinishlari, ularni baholash va patogenetik davolash yondashuvlari ko‘rib chiqilgan. Shuningdek, endogen CO ning gazotransmitter sifatidagi roli yoritilgan. Tahlil xalqaro va O‘zbekistonlik mualliflarning nashr etilgan ishlariga asoslangan.

References

Weaver L.K. Carbon monoxide poisoning // N Engl J Med. 2009. Vol. 360, N 12. P. 1217–1225.

Rose J.J., Wang L., Xu Q. et al. Carbon monoxide poisoning: pathogenesis, management, and future directions of therapy // Am J Respir Crit Care Med. 2017. Vol. 195, N 5. P. 596–606.

В течение двух с половиной лет в результате отравления угарным газом погибли 366 человек // Kun.uz. 25.05.2022. https://kun.uz/ru/news/2022/05/25/v-techeniye-dvux-s-polovinoy-let-v-rezultate-otravleniya-ugarnym-gazom-pogibli-366-chelovek

Индиаминов С.И., Ким А.А. Эпидемиологические аспекты и современный взгляд на ситуацию по отравлению угарным газом // Судебная медицина. 2020. Т. 6, № 4. DOI: 10.19048/fm344.

Hampson N.B., Piantadosi C.A., Thom S.R., Weaver L.K. Practice recommendations in the diagnosis, management, and prevention of carbon monoxide poisoning // Am J Respir Crit Care Med. 2012. Vol. 186, N 11. P. 1095–1101.

Thom S.R., Bhopale V.M., Fisher D. et al. Delayed neuropathology after carbon monoxide poisoning is immune-mediated // Proc Natl Acad Sci USA. 2004. Vol. 101, N 37. P. 13660–13665.

Jeon S.B., Sohn C.H., Seo D.W. et al. Acute brain lesions on magnetic resonance imaging and delayed neurological sequelae in carbon monoxide poisoning // JAMA Neurol. 2018. Vol. 75, N 4. P. 436–443.

Weaver L.K., Hopkins R.O., Chan K.J. et al. Hyperbaric oxygen for acute carbon monoxide poisoning // N Engl J Med. 2002. Vol. 347, N 14. P. 1057–1067.

Buckley N.A., Juurlink D.N., Isbister G. et al. Hyperbaric oxygen for carbon monoxide poisoning // Cochrane Database Syst Rev. 2011. N 4. CD002041.

Wu L., Wang R. Carbon monoxide: endogenous production, physiological functions, and pharmacological applications // Pharmacol Rev. 2005. Vol. 57, N 4. P. 585–630.

Downloads

Published

2026-10-26

How to Cite

Muhammadova Dilbar Abdullo qizi, Jumayeva Laziza Rustam qizi, & Hudoyqulov Zokir Uralovich. (2026). IS GAZINING ASAB TIZIMIGA TA’SIRI. IQRO , 24(01), 1204–1208. Retrieved from https://wordlyknowledge.uz/index.php/iqro/article/view/9656