AQLLI KASKA — ISHLAB CHIQARISH XAVFSIZLIGINI OSHIRISHGA QARATILGAN INNOVATSION HIMOYA VOSITASI

Authors

  • Aripxodjayeva Malikaxon Baxtiyarovna Toshkent davlat texnika universiteti t.f.f.d (PhD) dotsent
  • Xakimov Ozodbek Hamidjonovich Toshkent davlat texnika universiteti talabasi

Keywords:

aqlli kaska, smart helmet, mehnat muhofazasi, ishlab chiqarish xavfsizligi, shaxsiy himoya vositalari, sensor, GPS, gaz sensori, harorat sensori, akselerometr, giroskop, favqulodda signal, monitoring, raqamli xavfsizlik, IoT.

Abstract

Mazkur maqolada ishlab chiqarish korxonalari, qurilish maydonlari, energetika, konchilik va boshqa xavfli mehnat sharoitlarida xodimlarning hayoti va sog‘lig‘ini muhofaza qilishga qaratilgan innovatsion “aqlli kaska” konsepsiyasi yoritilgan. An’anaviy himoya kaskalarining asosiy vazifasi xodim boshini mexanik zarbalardan himoya qilishdan iborat bo‘lsa, taklif etilayotgan aqlli kaska xavfli vaziyatlarni zamonaviy sensorlar va elektron monitoring vositalari yordamida aniqlash hamda xodimni ogohlantirish imkoniyatini kengaytirishga qaratilgan. Loyihada yiqilish va kuchli zarbani aniqlash, atrof-muhit haroratini monitoring qilish, xavfli gazlar mavjudligini aniqlash, favqulodda signal berish, ishchining joylashuvini aniqlash va ma’lumotlarni masofaviy monitoring tizimiga uzatish kabi funksiyalar ko‘rib chiqilgan. Maqolada aqlli kaskaning texnik tuzilishi, ishlash prinsipi, sensorlar tizimi, dasturiy ta’minoti, xavfsizlik algoritmi va amaliy qo‘llash imkoniyatlari tahlil qilinadi. Taklif etilayotgan loyiha ishlab chiqarish xavfsizligini raqamlashtirish va favqulodda vaziyatlarga tezkor javob berish imkoniyatlarini kengaytirishga xizmat qilishi mumkin.

References

O‘zbekiston Respublikasining Mehnat kodeksi.

O‘zbekiston Respublikasining mehnatni muhofaza qilish sohasidagi amaldagi qonunchilik hujjatlari.

ISO 45001 — Occupational health and safety management systems — Requirements with guidance for use.

International Labour Organization (ILO) — Occupational Safety and Health materiallari.

Shaxsiy himoya vositalariga oid amaldagi texnik reglamentlar va standartlar.

Himoya kaskalari va shaxsiy himoya vositalari ishlab chiqaruvchilarining texnik hujjatlari.

Sensorlar, mikrokontrollerlar va IoT qurilmalarining texnik hujjatlari.

Downloads

Published

2026-08-24

How to Cite

Aripxodjayeva Malikaxon Baxtiyarovna, & Xakimov Ozodbek Hamidjonovich. (2026). AQLLI KASKA — ISHLAB CHIQARISH XAVFSIZLIGINI OSHIRISHGA QARATILGAN INNOVATSION HIMOYA VOSITASI. IQRO , 23(01), 410–417. Retrieved from https://wordlyknowledge.uz/index.php/iqro/article/view/8942