NABI JALOLIDDIN ROMANLARIDA BADIIY TALQIN IFODASI

Authors

  • Matchanova Mastura Baxrom qizi Urganch davlat universiteti mustaqil tadqiqotchisi

Keywords:

badiiy talqin, roman, obraz, psixologizm, tarixiy xotira, poetika, inson konsepsiyasi, zamonaviy o‘zbek nasri.

Abstract

Mazkur maqolada zamonaviy o‘zbek nasrining yirik vakillaridan biri Nabi Jaloliddin romanlarida badiiy talqin masalasi tadqiq etiladi. Tadqiqot obyekti sifatida adibning tarixiy va ijtimoiy mazmundagi romanlari tanlanib, ularda inson obrazi, tarixiy shaxs talqini, psixologik tasvir hamda falsafiy mushohadaning poetik funksiyasi tahlil qilinadi.

Maqolada badiiy talqin tushunchasi adabiyot nazariyasi nuqtayi nazaridan yoritilib, yozuvchi voqelikni qanday estetik qayta yaratishi, obrazlar tizimi orqali qanday g‘oyaviy mazmun ifodalashi ko‘rsatib beriladi. Nabi Jaloliddin romanlarida tarixiy material va badiiy tafakkur uyg‘unligi, inson ruhiyatining tasviri hamda milliy xotiraning badiiy ifodasi ilmiy jihatdan tahlil qilinadi.

Tadqiqot davomida poetik tahlil, qiyosiy-tipologik va struktural yondashuv metodlaridan foydalanildi. Natijalar shuni ko‘rsatadiki, Nabi Jaloliddin romanlarida badiiy talqin inson mohiyatini anglash, tarixiy tajribani qayta baholash va ma’naviy qadriyatlarni yoritish vositasi sifatida namoyon bo‘ladi.

References

Boboyev T. Adabiyotshunoslik asoslari. – Toshkent: O‘zbekiston, 2002. – 560 b.

Quronov D. Adabiyot nazariyasi asoslari. – Toshkent: Akademnashr, 2018. – 480 b.

Hotamov N., Sarimsoqov B. Adabiyotshunoslik terminlarining ruscha-o‘zbekcha izohli lug‘ati. – Toshkent: O‘qituvchi, 1983. – 360 b.

Бахтин М.М. Эстетика словесного творчества. – Москва: Искусство, 1979. – 424 с.

Ricoeur P. Memory, History, Forgetting. – Chicago: University of Chicago Press, 2004. – 642 p.

Wellek R., Warren A. Theory of Literature. – New York: Harcourt, Brace and Company, 1949. – 403 p.

Lotman Yu.M. Структура художественного текста. – Москва: Искусство, 1970. – 384 с.

Есин А.Б. Принципы и приемы анализа литературного произведения. – Москва: Флинта; Наука, 2000. – 248 с.

Кожинов В.В. Как пишут стихи. О законах поэтического творчества. – Москва: Просвещение, 1970. – 256 с.

Sulton I. Adabiyot nazariyasi. – Toshkent: O‘qituvchi, 2005. – 272 b.

Karimov N. XX asr o‘zbek adabiyoti tarixi. – Toshkent: O‘zbekiston, 1999. – 544 b.

Sharafiddinov O. Ijodni anglash baxti. – Toshkent: Sharq, 2004. – 640 b.

Nabi Jaloliddin asarlari uchun bibliografik yozuv

Nabi Jaloliddin. Xayyom (roman). – Toshkent

Nabi Jaloliddin. Tegirmon (roman). – Toshkent

Downloads

Published

2026-07-17

How to Cite

Matchanova Mastura Baxrom qizi. (2026). NABI JALOLIDDIN ROMANLARIDA BADIIY TALQIN IFODASI. IQRO , 22(02), 300–311. Retrieved from https://wordlyknowledge.uz/index.php/iqro/article/view/8674