SERVER TOMONIDA 3D RENDER TEXNOLOGIYASI: RAQAMLI TENGLIKNI TA'MINLASHNING TEXNIK-EMPIRIK TAHLILI
Keywords:
server tomonida renderlash, 3D grafika, masofaviy renderlash, raqamli tenglik, raqamli tafovut, thin client, cloud rendering, edge computing, WebRTC, GPU, interaktiv kechikish.Abstract
Mazkur maqolada server tomonida 3D renderlash texnologiyasining raqamli tenglikni ta'minlashdagi texnik imkoniyatlari va cheklovlari tahlil qilinadi. Zamonaviy uch o‘lchovli vizualizatsiya, virtual reallik, raqamli egizaklar, masofaviy ta'lim va interaktiv muhandislik tizimlari yuqori grafik hisoblash quvvatini talab qiladi. Natijada kuchli grafik protsessorga ega bo‘lmagan foydalanuvchilar murakkab 3D xizmatlardan foydalanishda texnologik to‘siqlarga duch keladi. Tadqiqotda server tomonida renderlash arxitekturasi, “thin client” modeli, video oqimini kodlash, tarmoq kechikishi va o'tkazuvchanlik qobiliyatining foydalanuvchi tajribasiga ta'siri tizimli ravishda o‘rganildi. Texnik-empirik tahlil uchun uch xil mijoz qurilmasi va uch xil tarmoq sharoitini qamrab oluvchi eksperimental model taklif etildi. Tahlil shuni ko‘rsatadiki, renderlash yukini server infratuzilmasiga ko‘chirish lokal qurilmaning grafik quvvatiga bog‘liqlikni sezilarli kamaytirishi mumkin. Biroq ushbu model apparat tengsizligini avtomatik ravishda bartaraf etmaydi; aksincha, tarmoq sifati, trafik narxi va serverlarning geografik joylashuvi yangi tengsizlik omillariga aylanishi mumkin. Shu sababli maqolada server tomonida 3D renderlash raqamli tenglikning yakuniy yechimi emas, balki edge computing, adaptiv video kodlash va gibrid renderlash bilan integratsiya qilinishi lozim bo‘lgan infratuzilmaviy mexanizm sifatida baholanadi.
References
International Telecommunication Union. Measuring Digital Development: Facts and Figures 2024. Geneva: ITU, 2024.
Shi, S., Hsu, C.-H. “A Survey of Interactive Remote Rendering Systems.” ACM Computing Surveys, Vol. 47, No. 4, Article 57, 2015. DOI: 10.1145/2719921.
Cloete, R., Holliman, N. “Measuring and Simulating Latency in Interactive Remote Rendering Systems.” arXiv preprint arXiv:1905.05411, 2019.
Mahmoud, H. et al. “A Systematic Review on WebRTC for Potential Applications and Challenges.” Multimedia Tools and Applications, 2025.
Tan, Y. W., Tan, A., Nge, N., Bhojan, A. “DHR: Distributed Hybrid Rendering for Metaverse Experiences.” arXiv preprint arXiv:2210.15835, 2022.
Tan, Y. W., Low, S. E., Chow, J., Teo, J., Bhojan, A. “DHR+S: Distributed Hybrid Rendering with Realistic Real-Time Shadows for Interactive Thin Client Metaverse and Game Applications.” The Visual Computer, 2024. DOI: 10.1007/s00371-024-03501-4.
Mwalongo, F., Krone, M., Reina, G., Ertl, T. “State-of-the-Art Report in Web-based Visualization.” Computer Graphics Forum, Vol. 35, No. 3, 2016.
Khan, M. A. et al. “A Survey on Mobile Edge Computing for Video Streaming.” arXiv preprint arXiv:2209.05761, 2022.
Liu, D. et al. “Implementation of Interactive Three-Dimensional Visualization of Air Pollutants Using WebGL.” Environmental Modelling & Software, 2019.
Discher, S. Real-Time Rendering Techniques for Massive 3D Point Clouds. Doctoral dissertation, University of Potsdam, 2023.
International Telecommunication Union. Facts and Figures 2024: Internet Use. ITU Telecommunication Development Sector, 2024.
Casasnovas, M. et al. “Experimental Evaluation of Interactive Edge/Cloud Virtual Reality Streaming over Wi-Fi 6 and WebRTC.” Computer Communications, 2024.
Downloads
Published
How to Cite
Issue
Section
License

This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.
Articles published in IQRO — Scientific Methodological Journal are licensed under the Creative Commons Attribution 4.0 International License (CC BY 4.0).
Authors retain copyright and grant the journal the right of first publication.
Users may read, download, copy, distribute, print, search, or link to the full texts of articles, provided that the original authors and the journal are properly cited.
Published materials may be used, distributed, and reproduced in any medium, provided that the original work is properly cited.



Uzbekistan
Türkiye
Kazakhstan
Kyrgyzstan
Turkmenistan
Azerbaijan
India
Republic of Korea
Japan
United States of America
Kosovo