SUN’IY INTELLEKT VA DATA-ANALYTICS ASOSIDA SOLIQ NAZORATINI TAKOMILLASHTIRISH IMKONIYATLARI

Authors

  • Bobomuratov Ulug‘bek Boymurod o‘g‘li O’zbekiston Respublikasi Bank-moliya akademiyasi magistranti

Keywords:

sun’iy intellekt, data-analytics, soliq nazorati, risk-profillash, elektron hisobvaraq-faktura, QQS, kameral nazorat, raqamli soliq ma’muriyatchiligi.

Abstract

 Ushbu maqolada sun’iy intellekt (SI), mashinaviy o‘qitish va data-analytics texnologiyalari asosida soliq nazoratini takomillashtirishning nazariy va amaliy jihatlari tahlil qilinadi. Tadqiqotda elektron hisobvaraq-faktura, onlayn nazorat-kassa texnikasi, elektron hisobotlar, QQS zanjiri, kameral nazorat va risk-profillash tizimlari soliq ma’muriyatchiligini shaffoflashtirishning asosiy raqamli manbalari sifatida ko‘rib chiqildi. Xalqaro ilmiy adabiyotlar SI soliq to‘lovchilarning xatolarini erta aniqlash, soliq bo‘shliqlarini qisqartirish, audit tanlovini adolatli qilish va byudjet tushumlari barqarorligini oshirish imkonini berishini ko‘rsatmoqda. O‘zbekiston misolida 2024–2025-yillardagi soliq tushumlari dinamikasi, raqamlashtirish jarayonlari va elektron fakturalar bo‘yicha risklarni baholash mexanizmlari tahlil qilinib, amaliy takliflar ishlab chiqildi.

References

Al-Khalaileh G.A.S. Sun’iy intellektning soliq ma’murchiligi va korporativ soliq intizomiga ta’siri. 2025.

Dwianika A., Sofia I.P., Retnaningtyas I. Sun’iy intellekt texnologiyalarining soliq masalalarida qo‘llanilishi va soliq intizomini rivojlantirish. 2023.

Belahouaoui R., Alm J. Sun’iy intellekt texnologiyalari yordamida soliq firibgarligini aniqlash yo‘nalishlari. 2025.

Chan T., Tan C.-E., Tagkopoulos I. Tarixiy soliq ma’lumotlari asosida neyron tarmoqlar yordamida audit obyektlarini tanlash. 2022.

Bogucki A. Soliq ma’murchiligida sun’iy intellektni joriy etishning axloqiy, huquqiy va ijtimoiy-iqtisodiy jihatlari. 2025.

Zaqeeba N., Alqudah H., Alshirah A.F., Lutfi A., Almaiah M.A., Alrawad M. Soliq to‘lovlarini monitoring qilishda sun’iy intellekt texnologiyalaridan foydalanish ta’siri. 2024.

Jahon banki. O‘zbekistonda soliq ma’murchiligini isloh qilish loyihasi bo‘yicha hisobot. 2025.

O‘zbekiston Respublikasi Soliq qo‘mitasi. 2025-yilning 9 oyi yakuni bo‘yicha soliq tushumlari haqida ma’lumot. 2025.

Kun.uz axborot portali. O‘zbekistonda 2025-yil I yarim yilligida soliq tushumlari o‘sishi haqidagi ma’lumot. 2025.

O‘zbekiston Milliy axborot agentligi. 2025-yilda O‘zbekistonda soliq tushumlari yakuniy ko‘rsatkichlari. 2026.

Downloads

Published

2026-06-09

How to Cite

Bobomuratov Ulug‘bek Boymurod o‘g‘li. (2026). SUN’IY INTELLEKT VA DATA-ANALYTICS ASOSIDA SOLIQ NAZORATINI TAKOMILLASHTIRISH IMKONIYATLARI. IQRO , 22(01), 2048–2053. Retrieved from https://wordlyknowledge.uz/index.php/iqro/article/view/8561