TEXNIKUMLARDA ROBOTOTEXNIKA TEXNOLOGIYALARI ASOSIDA FIZIKA FANINI O‘QITISH METODIKASINI TAKOMILLASHTIRISH

Authors

  • Shodi Abdimuxammadov Aʼzam o‘g‘li Kukdala tumani 1-son texnikumi

Keywords:

robototexnika, fizika ta'limi, texnikum, STEM, Arduino, sensorlar, kompetensiya, innovatsion ta'lim, laboratoriya mashg‘ulotlari.

Abstract

Mazkur maqolada texnikumlarda fizika fanini o‘qitishda robototexnika texnologiyalaridan foydalanishning ilmiy-metodik asoslari tahlil qilingan. Raqamli iqtisodiyot va Industry 4.0 sharoitida texnik mutaxassislarni tayyorlash jarayonida fizika fanining amaliy yo‘nalishini kuchaytirish muhim vazifalardan biri hisoblanadi. Shu nuqtai nazardan, robototexnika vositalari fizik qonunlarni nazariy o‘rganish bilan bir qatorda ularni real texnik tizimlarda qo‘llash imkoniyatini yaratadi.

Tadqiqotda zamonaviy ilmiy adabiyotlar tahlili, pedagogik kuzatuv, qiyosiy tahlil hamda kompetensiyaviy yondashuv metodlaridan foydalanildi. Robototexnika asosidagi o‘quv jarayonini tashkil etish modeli ishlab chiqildi. Mazkur model mexanika, elektr va magnit hodisalari, energiyaning saqlanish qonuni, impuls, avtomatik boshqaruv elementlari hamda sensor texnologiyalarini yagona amaliy muhitda o‘qitishni nazarda tutadi.

Tahlillar shuni ko‘rsatadiki, robototexnika asosida tashkil etilgan fizika mashg‘ulotlari talabalarning nazariy bilimlarini amaliy faoliyat bilan integratsiyalash, muhandislik tafakkurini rivojlantirish, muammoli vaziyatlarni hal qilish hamda XXI asr kompetensiyalarini shakllantirishga xizmat qiladi. Maqolada texnikumlar uchun moslashtirilgan metodik tavsiyalar ham ishlab chiqilgan.

References

Piaget, J. (1976). The child and reality: Problems of genetic psychology. Penguin Books.

Vygotsky, L. S. (1978). Mind in society: The development of higher psychological processes. Harvard University Press.

UNESCO (2021). STEM Education for Sustainable Development. UNESCO Publishing.

OECD (2023). Education at a Glance 2023. OECD Publishing.

Papert, S. (1980). Mindstorms: Children, Computers, and Powerful Ideas. Basic Books.

Bers, M. U. (2018). Coding as a Playground: Programming and Computational Thinking in the Early Childhood Classroom. Routledge.

Eguchi, A. (2014). Robotics as a learning tool for educational transformation. Proceedings of the 4th International Workshop Teaching Robotics Teaching with Robotics.

Benitti, F. B. V. (2012). Exploring the educational potential of robotics in schools. Computers & Education, 58(3), 978–988.

Toh, L. P. E., Causo, A., Tzuo, P. W., Chen, I. M., & Yeo, S. H. (2016). A review on the use of robots in education and young children. Journal of Educational Technology & Society, 19(2), 148–163.

Alimisis, D. (2013). Educational robotics: Open questions and new challenges. Themes in Science & Technology Education, 6(1), 63–71.

Rogers, C., & Portsmore, M. (2004). Bringing engineering to elementary school. Journal of STEM Education, 5(3–4), 17–28.

Sullivan, A., & Bers, M. U. (2019). Robotics in the early childhood classroom. Early Childhood Research & Practice, 21(1).

Wang, S., et al. (2024). Educational robotics and STEM learning outcomes: A systematic review. Sustainability, 16(12), 4987.

Lotriet, H., & Gouws, L. (2025). Robotics in physics education: A systematic review. Education and Information Technologies. (Springer)

UNESCO Institute for Statistics (2022). Technology in Education Report.

Resnick, M. (2017). Lifelong Kindergarten. MIT Press.

Arduino Official Documentation (2024). https://www.arduino.cc

Tinkercad Circuits (Autodesk) (2024). https://www.tinkercad.com

Proteus Design Suite Documentation (Labcenter Electronics, 2023).

IEEE Education Society (2023). STEM and Robotics in Education Reports.

Downloads

Published

2026-06-09

How to Cite

Shodi Abdimuxammadov Aʼzam o‘g‘li. (2026). TEXNIKUMLARDA ROBOTOTEXNIKA TEXNOLOGIYALARI ASOSIDA FIZIKA FANINI O‘QITISH METODIKASINI TAKOMILLASHTIRISH. IQRO , 22(01), 1921–1930. Retrieved from https://wordlyknowledge.uz/index.php/iqro/article/view/8516