İSA HÜSEYNOVUN "TÜTƏK SƏSİ" POVESTİNDƏ BƏŞƏRİ HUMANİZM VƏ MULTİKULTURAL DƏYƏRLƏRİN BƏDİİ İNTERPRETASİYASI

Authors

  • Gunel Hummetova (Paniyeva) Saleh Azerbaijan State Pedagogical University, Head teacher of the Department of Literature Teaching Technology, PhD in Philology

Keywords:

İsa Hüseynov (Muğanna), Tütək səsi, Multikulturalizm, Bəşəri humanizm, Tolerantlıq, Mədəniyyətlərarası dialoq, Arxa cəbhə nəsri, Sazlı kəndi

Abstract

Tədqiqatda İsa Hüseynovun (Muğannanın) "Tütək səsi" povestində əks olunmuş bəşəri humanizm və multikultural dəyərlər bədii mətndən gətirilən geniş sitatlar fonunda təhlil edilir. İkinci Dünya müharibəsinin arxa cəbhə reallıqlarını əks etdirən əsərdə, fərqli mədəniyyət daşıyıcısı olan rus gəlini Tanya və kəndə sığınan didərginlərin yerli əhali tərəfindən inklüziv şəkildə qəbulu prosesi araşdırılır. Əsərin əsas simvolik elementi olan tütək səsi milli və coğrafi hüdudları aşan, fərqli etnik qrupları ortaq mənəviyyat müstəvisində birləşdirən universal bəşəri dil kimi dəyərləndirilir. İsfəndiyar kişi və Cəbrayıl obrazlarının timsalında insanlıq meyarının hər cür milli təəssübkeşlik və ideoloji qəliblərdən üstün tutulması, Azərbaycan xalqının genetik kodundakı tolerantlıq və dözümlülük prinsiplərinin bədii-fəlsəfi təzahürü kimi əsaslandırılır. Sonda povestin müasir dünyadakı etnik-mədəni böhranlara qarşı aktual, sülhsevər və humanist mesajlar daşıdığı qənaətinə gəlinir.

References

Hüseynov, İ. (2004). Seçilmiş əsərləri: iki cilddə. I cild (Povestlər). Bakı: Şərq-Qərb, s. 120-215. (Mətnin istinad edilən orijinal variantı).

Sultanlı, V. (2014). Azərbaycan ədəbi tənqidi tarixindən. Bakı: Nurlar, s. 182-187. (İsa Hüseynov nəsrinə fəlsəfə və tənqid prizmasından yanaşma).

Salamoğlu, T. (2020). Müasir Azərbaycan ədəbiyyatının problemləri. Bakı: Elm və təhsil, s. 94-99. (XX əsrin II yarısı Azərbaycan nəsrində bəşəri humanizm məsələləri).

Əliyev, R. (2011). Müharibə dövrü Azərbaycan nəsri və İsa Hüseynov yaradıcılığı. Bakı: Mütərcim, s. 64-72.

Azərbaycan Respublikası Multikulturalizm Mərkəzi. (2018). Azərbaycan multikulturalizminin ədəbi-bədii qaynaqları. Bakı: Şərq-Qərb, s. 145-152. (Əsərdəki etnik tolerantlıq və mədəniyyətlərarası dialoqun nəzəri əsasları üçün)

Downloads

Published

2026-06-09

How to Cite

Gunel Hummetova (Paniyeva) Saleh. (2026). İSA HÜSEYNOVUN "TÜTƏK SƏSİ" POVESTİNDƏ BƏŞƏRİ HUMANİZM VƏ MULTİKULTURAL DƏYƏRLƏRİN BƏDİİ İNTERPRETASİYASI. IQRO , 22(01), 1510–1514. Retrieved from https://wordlyknowledge.uz/index.php/iqro/article/view/8382