INGLIZ VA O‘ZBEK TILLARIDA FUTURALLIK KONSEPTINING VERBALIZATSIYASI: LINGVOKOGNITIV VA LINGVOKULTUROLOGIK YONDASHUV

Authors

  • Aliyeva Ziyodaxon Abdug’ofir qizi Andijon davlat chet tillari institute o’qituvchisi

Keywords:

futurallik, konsept, verbalizatsiya, lingvokognitiv yondashuv, lingvokulturologik yondashuv, zamon kategoriyasi, leksik-grammatik maydon, konseptualizatsiya, ingliz tili, o‘zbek tili, qiyosiy tilshunoslik, semantika.

Abstract

Mazkur maqolada futurallik konseptining inson tafakkuridagi o‘rni, uning til vositalari orqali ifodalanish mexanizmlari hamda ingliz va o‘zbek tillaridagi milliy-madaniy xususiyatlari qiyosiy tahlil qilinadi. Tadqiqot davomida futurallikni ifodalovchi leksik, morfologik va sintaktik vositalarning semantik-pragmatik imkoniyatlari aniqlanib, ularning konseptual mazmunni shakllantirishdagi o‘rni yoritiladi. Shuningdek, chog‘ishtirilayotgan tillarda futurallik konseptining verbalizatsiyasida kuzatiladigan umumiy va farqli jihatlar lingvokognitiv hamda lingvokulturologik omillar nuqtayi nazaridan asoslab beriladi. Tadqiqot natijalari futurallik konseptining milliy tafakkur, madaniy qadriyatlar va til tizimi o‘rtasidagi uzviy bog‘liqlikni namoyon etishini ko‘rsatadi hamda qiyosiy tilshunoslik, kognitiv tilshunoslik va lingvokulturologiya sohalaridagi ilmiy izlanishlarni boyitishga xizmat qiladi.

References

Safarov Sh. Kognitiv tilshunoslik. – Toshkent: Sangzor, 2006. – 220 b.

Langacker R.W. Cognitive Grammar: A Basic Introduction. – Oxford: Oxford University Press, 2008. – 562 p.

Lakoff G. Women, Fire and Dangerous Things: What Categories Reveal About the Mind. – Chicago: University of Chicago Press, 1987. – 614 p.

Kubryakova E.S. Yazyk i znaniye: Na puti polucheniya znaniy o yazyke. – Moskva: Yazyki slavyanskoy kultury, 2004. – 560 s.

Maslova V.A. Lingvokulturologiya. – Moskva: Akademiya, 2001. – 208 s.

Stepanov Yu.S. Konstanty: Slovar russkoy kultury. – Moskva: Akademicheskiy proyekt, 2004. – 992 s.

Fillmore Ch. Frame Semantics and the Nature of Language. – Annals of the New York Academy of Sciences. – 1976. – Vol. 280. – P. 20–32.

Jespersen O. The Philosophy of Grammar. – London: Allen & Unwin, 1924. – 359 p.

Comrie B. Tense. – Cambridge: Cambridge University Press, 1985. – 139 p.

Reichenbach H. Elements of Symbolic Logic. – New York: Macmillan, 1947. – 444 p.

Wierzbicka A. Semantics, Culture and Cognition: Universal Human Concepts in Culture-Specific Configurations. – New York: Oxford University Press, 1992. – 487 p.

Evans V., Green M. Cognitive Linguistics: An Introduction. – Edinburgh: Edinburgh University Press, 2006. – 830 p.

Taylor J.R. Linguistic Categorization. – Oxford: Oxford University Press, 2003. – 328 p.

Croft W., Cruse D.A. Cognitive Linguistics. – Cambridge: Cambridge University Press, 2004. – 356 p.

Mahmudov N. Til va tafakkur. – Toshkent: Akademnashr, 2019. – 256 b.

Xudoyberganova D. Matnning antropotsentrik tadqiqi. – Toshkent: Fan, 2015. – 240 b.

Jackendoff R. Foundations of Language. – Oxford: Oxford University Press, 2002. – 477 p.

Fauconnier G., Turner M. The Way We Think: Conceptual Blending and the Mind's Hidden Complexities. – New York: Basic Books, 2002. – 464 p.

Talmy L. Toward a Cognitive Semantics. – Cambridge: MIT Press, 2000. – 565 p.

Levinson S.C. Presumptive Meanings: The Theory of Generalized Conversational Implicature. – Cambridge: MIT Press, 2000. – 480 p.

Downloads

Published

2026-06-09

How to Cite

Aliyeva Ziyodaxon Abdug’ofir qizi. (2026). INGLIZ VA O‘ZBEK TILLARIDA FUTURALLIK KONSEPTINING VERBALIZATSIYASI: LINGVOKOGNITIV VA LINGVOKULTUROLOGIK YONDASHUV. IQRO , 22(01), 1035–1041. Retrieved from https://wordlyknowledge.uz/index.php/iqro/article/view/8189