“NUTQ”, “MULOQOT”, “DISKURS”, “KONTEKST” VA “KOMMUNIKATIV STRATEGIYA” TUSHUNCHALARI VA ULARNING O‘ZARO BOG‘LIQLIGI
Keywords:
nutq, til tizimi, kommunikativ jarayon, ijtimoiy, madaniy va pragmatik vaziyat, og‘zaki va yozma nutq, adabiy til, dialogik diskurs, nutq, muloqot, diskurs, kontekst, kommunikativ strategiya.Abstract
Zamonaviy tilshunoslikda nutq tushunchasi til tizimining real kommunikativ jarayonda amalga oshirilishi sifatida talqin qilinadi. Nutq til birliklarining individual ong orqali tanlanishi va muayyan vaziyatda qo‘llanilishi natijasida yuzaga keladigan dinamik hodisadir. Shu jihatdan nutq tilga nisbatan harakatchan, vaziyatga bog‘liq va shaxsiy xarakterga ega bo‘ladi. Til esa ijtimoiy tabiatli, nisbatan barqaror va umumiy belgilar tizimi sifatida namoyon bo‘ladi. Til va nutqni farqlash masalasi jahon tilshunosligida muhim nazariy muammo sifatida qaralib kelgan. Til ijtimoiy belgilardan tashkil topgan tizim, nutq esa ushbu tizimning individual qo‘llanilishi sifatida izohlanadi. Nutq individual va psixik hodisa, til esa sotsial va nisbatan statik tizim sifatida talqin qiladi. Demak, nutq muloqot jarayonida shaxsning faol ishtirokini aks ettiruvchi asosiy birlik hisoblanadi.
References
Ferdinand de Saussure. Course in General Linguistics. London: Duckworth, 1983, 13–18-betlar.
Zvegintsev V.Ya.. Teoreticheskaya grammatika yazyka. Moskva: Nauka, 1973, 45–47-betlar.
Щерба Л. В. Восточно-лужское наречие. Петербург, 1915, стр. 4.
Саидхонов М. Диалогик нутқнинг коммуникатив таҳлили //Ўзбек тили ва адабиёти , 2004, №2, 71-б.
Шодиев Р. Руҳият рассоми. –Т: «Фан», 1997, 6-б.
Жўраев Т. Онг оқими ва тасвирийлик. Тошкент, 1994; Шодиев Н. Қудратли тўлқинлар олами. Тошкент, 1982. 41 b.
David Crystal. The Cambridge Encyclopedia of Language. Cambridge: CUP, 2010, 364–372-betlar.
Teun A. van Dijk. Discourse and Context. Cambridge: CUP, 2008, 3–15-betlar.
Фигуровский И.А. Основные направления в исследованиях синтаксиса связного текста // Лингвистика текста. Материалы научной конф. Ч. II. – М.: МГПИИЯ им. М. Тореза, 1974. – С. 108-115.
Harris Z.S. Analyse du discours // Languages, 1969. – №13. – P. 8-45
Benveniste E. Problèmes de linguistique général. – Paris: Gallimard, 1966. – 356.
Шерба Л. В. Восточно-лужское наречие. Пехербург, 1915, стр. 4.
Ҳазратқулов А. Диалогик нутқ синтаксисининг баъзи бир хусусиятлари. Қарши.1978. -35 б.
Абдураҳмонов Ғ.А. Қўшма гап синтаксиси. –Тошкент, 1964, 59-бет. 2.
John R. Firth. Papers in Linguistics. Oxford: OUP, 1957, 181–188-betlar.
Stephen C. Levinson. Pragmatics. Cambridge: CUP, 1983, 226–231-betlar.
Downloads
Published
How to Cite
Issue
Section
License

This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.
Articles published in IQRO — Scientific Methodological Journal are licensed under the Creative Commons Attribution 4.0 International License (CC BY 4.0).
Authors retain copyright and grant the journal the right of first publication.
Users may read, download, copy, distribute, print, search, or link to the full texts of articles, provided that the original authors and the journal are properly cited.
Published materials may be used, distributed, and reproduced in any medium, provided that the original work is properly cited.



Uzbekistan
Türkiye
Kazakhstan
Kyrgyzstan
Turkmenistan
Azerbaijan
India
Republic of Korea
Japan
United States of America
Kosovo