AYBSIZLIK PREZUMPSIYASI: JINOYAT PROTSESSIDA SHAXS HUQUQLARINING ASOSIY KAFOLATI

Authors

  • To’rayeva Shahrizoda Zafar qizi Jahon iqtisodiyot va diplomatiya universeteti

Keywords:

Aybsizlik prezumpsiyasi, jinoyat protsessi, inson huquqlari, adolatli sudlov, ayblov, sud hukmi, jinoyat-protsessual huquq, konstitutsiyaviy kafolat, dalillar, sud amaliyoti.

Abstract

Mazkur maqolada aybsizlik prezumpsiyasining jinoyat protsessidagi o‘rni, uning xalqaro va milliy huquqiy asoslari, shaxs huquqlarini himoya qilishdagi ahamiyati hamda sud-tergov amaliyotidagi dolzarb jihatlari tahlil qilinadi. Aybsizlik prezumpsiyasi demokratik huquqiy davlatning asosiy tamoyillaridan biri bo‘lib, u insonning sha’ni, qadr-qimmati va erkinliklarini himoya qilishga xizmat qiladi. Maqolada O‘zbekiston Respublikasi Konstitutsiyasi, Jinoyat-protsessual kodeksi, Inson huquqlari umumjahon deklaratsiyasi, Fuqarolik va siyosiy huquqlar to‘g‘risidagi xalqaro pakt hamda Yevropa inson huquqlari konvensiyasi normalari asosida mazkur institutning huquqiy mazmuni ochib berilgan. Shuningdek, aybsizlik prezumpsiyasining sud amaliyotidagi qo‘llanishi, dalillarni baholash jarayoni, ayblovni isbotlash majburiyati va shubhalarni ayblanuvchi foydasiga talqin qilish tamoyili ilmiy jihatdan asoslangan holda yoritilgan.

References

O‘zbekiston Respublikasi Jinoyat-protsessual kodeksi. – Toshkent: Adolat, 2023. – 23–25-betlar.

O‘zbekiston Respublikasi Konstitutsiyasi. – Toshkent: O‘zbekiston, 2023. – 12–14-betlar.

Rustamboyev M.X. Jinoyat-protsessual huquqi. – Toshkent: TDYU, 2021. – 95–102-betlar.

Inson huquqlari umumjahon deklaratsiyasi. BMT, 1948. – 11-modda.

Fuqarolik va siyosiy huquqlar to‘g‘risidagi xalqaro pakt. BMT, 1966. – 14-modda.

Convention for the Protection of Human Rights and Fundamental Freedoms. – Strasbourg, 1950. – Article 6.

Mamatqulov Z. Inson huquqlarini himoya qilishning konstitutsiyaviy asoslari. – Toshkent: Yuridik adabiyotlar, 2020. – 67–74-betlar.

O‘zbekiston Respublikasi Oliy sudi Plenumining “Sud hukmi to‘g‘risida”gi qarori. – Toshkent, 2014. – 6–8-bandlar.

Turdiboyev Sh.R. “Jinoyat-protsessual qonunchilikda aybsizlik prezumpsiyasi tamoyilining qo‘llanilishi”. – European Science International Conference, 2025. – 375–376-betlar.

Saidov A.X. Inson huquqlari nazariyasi. – Toshkent: Konsauditinform, 2018. – 122–130-betlar.

Qudratov M.A. “Aybsizlik prezumpsiyasi”. – Zamonaviy ilmiy tadqiqotlar jurnali, 2026. – 276–283-betlar.

Anvarov B.G‘. “Aybsizlik prezumpsiyasining ahamiyati va amaliy tajribasi”. – Ta’lim innovatsiyasi va integratsiyasi, 2024. – 45–52-betlar.

Downloads

Published

2026-05-15

How to Cite

To’rayeva Shahrizoda Zafar qizi. (2026). AYBSIZLIK PREZUMPSIYASI: JINOYAT PROTSESSIDA SHAXS HUQUQLARINING ASOSIY KAFOLATI. IQRO , 21(2), 946–951. Retrieved from https://wordlyknowledge.uz/index.php/iqro/article/view/7205