“ALPOMISH” VA “BEOWULF” DOSTONLARINING EPIK ARXETIPLARI, MIFOLOGIK QATLAMLARI VA QAHRAMONLIK MODELI ASOSIDA QIYOSIY-TIPOLOGIK TAHLILI

Authors

  • Davlatova Nilufar Matmurotovna Urganch RANCH Texnologiya Universiteti I-bosqich talabasi
  • Norboyev O’ktam Safarboyevich Urganch RANCH Texnologiya Universiteti dotsenti., PhD

Keywords:

Alpomish, Beowulf, qiyosiy-tipologik tahlil, epik qahramon, turkiy epos, anglo-sakson eposi, mifologik qatlam, kompozitsiya, arxetip, qahramonlik an’analari, epik tafakkur, doston poetikasi, milliy xususiyat, universallik.

Abstract

Ushbu maqola o‘zbek xalqining mashhur epik merosi “Alpomish” bilan anglo-sakson adabiyotining qadimiy yodgorligi “Beowulf” dostonini qiyosiy-tipologik nuqtayi nazardan tahlil qiladi[1,2]. Tadqiqot davomida ikki epik asarning shakllanish omillari, syujet qurilishi, qahramon obrazlari, sinov va kurash motivlari, mifologik unsurlari hamda badiiy-estetik mazmuni solishtirib o‘rganiladi[3,4,5]. “Alpomish”ning real hayotga yaqin epik an’analari bilan “Beowulf”ga xos mifologik va diniy qatlamlar o‘rtasidagi farqlar ochib beriladi[6,7]. Tahlil natijalari turli madaniy muhitlarda yaratilgan bo‘lsa-da, har ikki doston umumiy epik arxetiplar va qahramonlik an’analari bilan bog‘lanishini ko‘rsatadi[8,9].

References

Alpomish. O‘zbek xalq qahramonlik dostoni.// Toshkent: Fan, 1999. 250 s.

Rahmonov N. O‘zbek xalq og‘zaki ijodi.// Toshkent: O‘qituvchi, 2005. 320 s.

Mirzayev T. O‘zbek epik an’analari va qahramonlik dostonlari.// Toshkent: Fan, 2010. 280 s.

Jirmunskiy V. M. Tyurkskiy geroicheskiy epos.// Moskva: Nauka, 1974. 400 s.

Beowulf. A New Verse Translation by Seamus Heaney.// New York: W. W. Norton & Company, 2000. 75 s.

Chadwick H. M., Chadwick N. K. The Growth of Literature. Vol. I.// The Ancient Literatures of Europe. Cambridge: Cambridge University Press, 1932. 512 p.

Tolstoy N. I. Mifologiya i epos.// Moskva: Nauka, 1982. 360 s.

Lord A. B. The Singer of Tales. Cambridge, MA.// Harvard University Press, 1960. 370 p.

Propp V. Ya. Morfologiya skazki.// Leningrad: Academia, 1928. 230 s.

Bowra C. M. Heroic Poetry.// London: Macmillan, 1952. 410 p.

Rahmonov N. Epik an’ana va qahramonlik tafakkuri.// Toshkent: Fan, 2012. 290 s.

Downloads

Published

2026-05-12

How to Cite

Davlatova Nilufar Matmurotovna, & Norboyev O’ktam Safarboyevich. (2026). “ALPOMISH” VA “BEOWULF” DOSTONLARINING EPIK ARXETIPLARI, MIFOLOGIK QATLAMLARI VA QAHRAMONLIK MODELI ASOSIDA QIYOSIY-TIPOLOGIK TAHLILI. IQRO , 21(2), 736–740. Retrieved from https://wordlyknowledge.uz/index.php/iqro/article/view/7091