BOLALARDA AUTIZM SPEKTR BUZILISHLARINI ERTA ANIQLASH MASALASINING ADABIYOTLAR TAHLILIGA ASOSLANGAN ILMIY-AMALIY JIHATLARI

Authors

  • Amanbayeva Sanobar Sirojidinovna., G’ulomova Madina. Biologik kimyo va farmatsevtika kafedrasi o’qituvchi., Davolash yo’nalishi 3 - bosqich talabasi. Qo‘qon universiteti Andijon filiali. Andijon. O’zbekiston.

Keywords:

Autizm spektr buzilishi; erta tashxis; skrining; neyro-rivojlanish; ijtimoiy muloqot; bolalar psixiatriyasi; DSM-5; M-CHAT; ADOS-2; neyroplastiklik; reabilitatsiya; inklyuziv ta’lim.

Abstract

Autizm spektr buzilishlari bolalik davrida uchraydigan murakkab neyro-rivojlanish buzilishlari bo‘lib, ijtimoiy muloqot, nutq, xulq-atvor va sensor integratsiyaning izdan chiqishi bilan tavsiflanadi. So‘nggi o‘n yilliklarda Autizm spektr buzilishlari tarqalishining global miqyosda ortib borayotgani ushbu holatni erta aniqlash, xavf guruhlarini belgilash va erta aralashuv strategiyalarini ishlab chiqishni zamonaviy pediatriya, bolalar nevrologiyasi va psixiatriyasining ustuvor yo‘nalishiga aylantirdi. Autizm spektr buzilishlarining epidemiologiyasi, etiopatogenezi, klinik namoyon bo‘lishi, erta skrining va diagnostika usullari, shuningdek, erta tashxis va reabilitatsiyaning ilmiy asoslangan samaradorligi keng qamrovli tahlil qilindi.

References

American Psychiatric Association. Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders. 5th ed. Washington (DC): APA; 2013.

World Health Organization. Autism spectrum disorders. Geneva: WHO; 2023.

Centers for Disease Control and Prevention. Prevalence of Autism Spectrum Disorder. Atlanta: CDC; 2023.

Lord C, Elsabbagh M, Baird G, Veenstra-VanderWeele J. Autism spectrum disorder. Lancet. 2018;392:508–520.

Zwaigenbaum L, Bauman ML, Choueiri R, et al. Early identification and interventions for autism spectrum disorder. Pediatrics. 2015;136:S10–S40.

Hyman SL, Levy SE, Myers SM. Identification, evaluation, and management of children with autism spectrum disorder. Pediatrics. 2020;145:e20193447.

Dawson G, Bernier R. A quarter century of progress on the early detection and treatment of autism spectrum disorder. Dev Psychopathol. 2013;25:1455–1472.

Estes A, Munson J, Rogers SJ, et al. Long-term outcomes of early intervention in autism spectrum disorder. J Am Acad Child Adolesc Psychiatry. 2015;54:580–587.

Robins DL, Fein D, Barton ML. Modified Checklist for Autism in Toddlers, Revised, with Follow-Up (M-CHAT-R/F). Pediatrics. 2014;133:37–45.

Geschwind DH, Levitt P. Autism spectrum disorders: developmental disconnection syndromes. Curr Opin Neurobiol. 2007;17:103–111.

Courchesne E, Pierce K. Brain overgrowth in autism during a critical time in development. Curr Opin Neurobiol. 2005;15:225–230.

Ozonoff S, Young GS, Steinfeld MB, et al. How early do parent concerns predict later autism diagnosis? J Dev Behav Pediatr. 2009;30:367–375

Downloads

Published

2026-02-14

How to Cite

Amanbayeva Sanobar Sirojidinovna., G’ulomova Madina. (2026). BOLALARDA AUTIZM SPEKTR BUZILISHLARINI ERTA ANIQLASH MASALASINING ADABIYOTLAR TAHLILIGA ASOSLANGAN ILMIY-AMALIY JIHATLARI. IQRO , 20(01), 643–646. Retrieved from https://wordlyknowledge.uz/index.php/iqro/article/view/5213