TURKIYANING NATO DOIRASIDAGI STRATEGIK AVTONOMIYASI: ALYANS ICHIDA MUSTAQIL TASHQI SIYOSAT EVOLYUTSIYASI (2010–2025)

Authors

  • Abduraximov Orifxon Shokir o‘g‘li

Keywords:

Turkiya, NATO, strategik avtonomiya, tashqi siyosat, xavfsizlik, alyans

Abstract

Mazkur tezisda 2010–2025 yillar oralig‘ida Turkiyaning NATO doirasidagi strategik avtonomiyaga intilishi va alyans ichida mustaqil tashqi siyosat yuritish jarayonining asosiy yo‘nalishlari tahlil qilinadi. Tadqiqot strategik avtonomiya tushunchasining nazariy-metodologik asoslarini ochib berish, shuningdek, Turkiyaning geosiyosiy manfaatlari bilan NATO doirasidagi kollektiv majburiyatlar o‘rtasidagi muvozanatni aniqlashga qaratilgan.

Tezis doirasida Turkiyaning 2010-yillardan boshlab tashqi siyosatda faollashuvi, mintaqaviy inqirozlarga nisbatan mustaqil yondashuvi hamda muqobil siyosiy va harbiy-texnik hamkorlik aloqalarini kengaytirish jarayoni kompleks tahlil qilinadi. Xususan, Suriya inqirozi, Rossiya Federatsiyasi bilan harbiy-texnik hamkorlik (S-400 zenit-raketa tizimlari masalasi), AQSh va Yevropa Ittifoqi bilan munosabatlar kontekstida Anqaraning mustaqil qaror qabul qilish tendensiyalari strategik avtonomiya doirasida baholanadi [2, 118-121;10, 3-5]. Tadqiqot natijalari Turkiyaning NATO ichidagi o‘rni va rolini qayta talqin qilish, shuningdek, alyans doirasida strategik avtonomiya fenomenining ilmiy tahliliga hissa qo‘shishga xizmat qiladi.

References

Aktürk, Ş. “Turkey’s Balancing Act between NATO and Russia.” International Affairs, Vol. 98, No. 2, 2022, pp. 528–535.

Barkey, H. J. “Turkey’s Syria Policy: A Tragic Turn.” Survival, Vol. 56, No. 6, 2014, pp. 118–124.

Flanagan, S. J., et al. Turkey’s Nationalist Course: Implications for the U.S.–Turkish Strategic Partnership. RAND Corporation, 2020, pp. 45–58.

Keohane, R. O., Nye, J. S. Power and Interdependence. New York: Longman, 2012, pp. 7–18, 44–49.

Kirişci, K. Turkey and the West: Fault Lines in a Troubled Alliance. Washington DC: Brookings Institution Press, 2018, pp. 91–104.

Morgenthau, H. J. Politics Among Nations: The Struggle for Power and Peace. New York: Knopf, 2006, pp. 5–15, 175–182.

NATO. NATO 2030: United for a New Era. Brussels, 2021, pp. 10–15.

NATO. Strategic Concept 2010. Brussels, 2010, pp. 6–9, 17–19.

Republic of Turkey Ministry of Foreign Affairs. Turkey’s Relations with NATO. Ankara, 2022, pp. 2–5.

Smith, M. A. NATO, the EU and the European Security Architecture. London: Routledge, 2017, pp. 61–74.

Stein, A., Butler, S. “Turkey, the S-400 and the Future of NATO.” Atlantic Council Issue Brief, 2019, pp. 3–7.

Ülgen, S. “Can Turkey and NATO Overcome Mutual Distrust?” Carnegie Europe, 2020, pp. 4–8.

Waltz, K. N. Theory of International Politics. New York: McGraw-Hill, 1979, pp. 88–101, 126–128.

Yılmaz, S. “Turkey’s Strategic Autonomy and NATO Relations.” Turkish Studies, Vol. 21, No. 3, 2020, pp. 389–397.

Downloads

Published

2026-02-07

How to Cite

Abduraximov Orifxon Shokir o‘g‘li. (2026). TURKIYANING NATO DOIRASIDAGI STRATEGIK AVTONOMIYASI: ALYANS ICHIDA MUSTAQIL TASHQI SIYOSAT EVOLYUTSIYASI (2010–2025). IQRO , 20(01), 253–256. Retrieved from https://wordlyknowledge.uz/index.php/iqro/article/view/4946