GEOMETRIK NAQSHLARNING RAMZLARDA IFODALANISHI

Authors

  • Saipova Madina Saidaxbor qizi Toshkent xalqaro boshqaruv va texnologiyalar universiteti “Arxitektura va raqamli texnologiyalar” kafedrasi dotsenti, arxitektura fanlari bo‘yicha falsafa doktori.

Keywords:

Samarqand, minora, ramz, timsol, koshin, minorasimon inshootlar, mayoq, guldasta, burj, qafasa, mezana, qubba, sharafa, fonus, koinot, astronomik ramz, galaktika, yulduz, xarakat,ulug‘lik, spiral.

Abstract

Ushbu ishda geometrik naqshlarning arxitekturadagi ramziy ifodasi va ularning semantik ahamiyati yoritilgan. Geometrik shakllar — doira, kvadrat, ko‘pburchak va yulduzsimon kompozitsiyalar — me’moriy bezaklarda ilohiy tartib, muvozanat va abadiylik g‘oyalarini ifodalaydi. Ayniqsa, islom arxitekturasida geometrik naqshlar ramz sifatida keng qo‘llanilib, binolarga nafaqat estetik, balki ma’naviy mazmun ham bag‘ishlaydi. Tadqiqot geometrik naqshlarni arxitekturani badiiy va falsafiy makon sifatida anglashda muhim vosita ekanini ko‘rsatadi.

References

Zohidov P. Sh. Me’mor san’ati. G‘ofur G‘ulom nomidagi adabiyot va san’at nashriyoti. Toshkent 1978 yil. 25-b.

Saipova M.S. Ramzshunoslik. Darslik. –T.:”Fan va texnologiyalar nashryot-matbaa uyi”2021. 115-116 -betlar

https://shosh.uz/ozbekiston-memorchiligidagi-minoralar-va-minorasimon-qurilmalarning-qiyosiy-tahlili/

https://shosh.uz/ozbekiston-memorchiligidagi-minoralar-va-minorasimon-qurilmalarning-qiyosiy-tahlili/

Nozilov D.A. O‘rta Osiyo me’morchiligida odatlar , qoydalar va ramziy ifodalar. Monografiya.- T.: “San’at” jurnali, nashiryoti. 2011. - 57-bet.

Masson V.M. Altыn –depe. –L.: Nauka, 1981, 127-b.

Saipova M.S. Astronomik bezaklar semantikasi. Monografiya. –T.:”Fan va texnologiyalar nashryot-matbaa uyi” 2022. 198-199 -betlar

Nozilov D.A. O‘rta Osiyo me’morchiligida odatlar , qoydalar va ramziy ifodalar. T.: “San’at” jurnali, nashiryoti. 2011. - 59-bet.

Brend B. Iskusstvo Islama. M._ Fair, 2008, 275-276-betlar.

Yakovlov Ye.G. Iskusstvo i mirovqe religii. –M.: Vqsshaya shkola, 9 1985, 178-b.

Nozilov D.A. O‘rta Osiyo me’morchiligida odatlar , qoydalar va ramziy ifodalar. T.: “San’at” jurnali, nashiryoti. 2011. - 60-61-betlar.

Zoxidov P.Sh. Me’mor olami.Qomislar bosh taxririyati. Toshkent. 1996. 39-bet.

https://khivamuseum.uz/uz/minoralar-buyuklik-ramzi

Downloads

Published

2026-02-04

How to Cite

Saipova Madina Saidaxbor qizi. (2026). GEOMETRIK NAQSHLARNING RAMZLARDA IFODALANISHI. IQRO , 20(01), 13–19. Retrieved from https://wordlyknowledge.uz/index.php/iqro/article/view/4815