TOBE ALOQA TURLARI ORASIDAGI TAFOVUT

Authors

  • Ahmadov Odilbek Alibek o‘g‘li Samarqand davlat pedagogika instituti Tillar fakulteti O‘zbek tili va adabiyoti yo‘nalishi talabasi

Keywords:

tobe aloqa, so‘z birikmasi, boshqaruv, moslashuv, bitishuv.

Abstract

Mazkur maqolada hozirgi o‘zbek adabiy tili fanining sintaksis bo‘limi tarkibiga kiruvchi so‘z birikmasi, ya’ni tobe aloqaning o‘z ichida bog‘lovchi vositalariga ko‘ra turlarga ajralishi va o‘sha turlarni bir-biridan farqlashning qulay usullari va imkoniyatlari ko‘rsatib o‘tiladi. Jumladan, so‘z birikmasi va uning bog‘lovchi vositalariga ko‘ra turlari bo‘yicha barcha ma’lumotlar umumlashtirilgan shaklda berib boriladi. Qolaversa, bog‘lovchi vositalar va bog‘lovchi vazifasini bajara oladigan boshqa unsurlarning ham tobe aloqani hosil qilishdagi o‘rnining qanchalik muhim ahamiyat kasb etishiga ham guvoh bo‘lishimiz mumkin. Shu bilan bir qatorda, biz tobe aloqaning sintaksis bo‘limidagi ahamiyatini va o‘ziga xos xususiyatlarini ham ko‘rib chiqamiz. Ushbu maqola davomida so‘z birikmasini nafaqat ichki turlari tahlilini, balki tilimizdagi boshqa leksik, sintaktik va grammatik birliklardan sezilarli farqlarini ham ko‘rsatib o‘tamiz. Bundan tashqari, tilshunoslik sohasida faoliyat olib borgan bir nechta olimlarning tobe aloqa va ularning turlariga nisbatan bildirib o‘tgan fikr va nazariyalarini ham solishtirish natijasida so‘z birikmasi haqidagi ayrim muammoli nuqtalarga javob topib boramiz.

References

T.Choriyev, N.Safarova, Sh.Istamova, O‘zbek tili. – Toshkent: – Iqtisod – moliya, 2008. – 296 b.

Мари – Андри Бейлъ Стендалъ, Қизил ва қора. – Тошкент: Байоз, 2019. – 688 б.

Samgin Qurbonov, Hozirgi o‘zbek adabiy tili. – Toshkent: Tafakkur tomchilari, 2021. – 368 b.

Sayfullayeva R.R., Mengliyev B.R., Qurbonova M.M., Raupova L.R., Abuzalova M.Q., Yo‘ldosheva D.N., Hozirgi o‘zbek tili. – Toshkent: Tafakkur avlodi, 2023. – 544 b.

Xudoyberdi To‘xtaboyev, Mungli ko‘zlar. – Toshkent: Global books, 2021. – 368 b.

G‘afur G‘ulom, Shum bola. – Toshkent: Adabiyot uchqunlari, 2018. – 192 b.

I.Yo‘ldoshev, O‘.Sharipova, Tilshunoslik asoslari. – Toshkent: Iqtisod – moliya, 2007. – 192 b.

М.Ирисқулов, Тилшуносликка кириш. – Тошкент: Ўкитувчи, 1992. – 25

Published

2026-02-16

Issue

Section

Articles