O‘ZBEKISTONDA GENDER TENGLIKNI TA’MINLASH HAMDA XOTIN-QIZLARNING IJTIMOIY-SIYOSIY FAOLLIGINI OSHIRISHGA OID DAVLAT SIYOSATI
Keywords:
Gender, Xotin-qizlar, Oliy Majlis, Parlament, Senat, senator, saylovlar, BMT, himoya orderi. gender tenglik, davlat siyosati, xotin-qizlar, ijtimoiy-siyosiy faollik, ayollar huquqlari, gender siyosati, teng imkoniyatlar, institutsional islohotlar, qiyosiy tahlil, xalqaro tajriba, O‘zbekiston.Abstract
Mazkur ilmiy maqolada O‘zbekiston Respublikasida gender tenglikni ta’minlash hamda xotin-qizlarning ijtimoiy-siyosiy faolligini oshirishga qaratilgan davlat siyosatining mazmun-mohiyati, huquqiy asoslari va amaliy natijalari kompleks tarzda tahlil qilingan. Tadqiqot jarayonida so‘nggi yillarda mamlakatda gender tenglikni ta’minlash borasida amalga oshirilgan institutsional islohotlar, qabul qilingan normativ-huquqiy hujjatlar, davlat dasturlari va strategiyalar ilmiy manbalar hamda rasmiy statistik ma’lumotlar asosida o‘rganilgan.
Maqolada xotin-qizlarning davlat boshqaruvi, siyosiy jarayonlar, ta’lim, bandlik va tadbirkorlik sohalaridagi ishtiroki yillar kesimida tahlil qilinib, mavjud ijobiy o‘zgarishlar bilan bir qatorda, hal etilishi lozim bo‘lgan muammolar va to‘siqlar ham ochib berilgan. Jumladan, gender tenglikka erishishda hududlar o‘rtasidagi tafovutlar, an’anaviy qarashlarning ta’siri, ayollarning rahbarlik lavozimlaridagi ulushi va siyosiy qarorlar qabul qilish jarayonlaridagi ishtiroki bilan bog‘liq masalalar alohida ko‘rib chiqilgan.
Shuningdek, maqolada O‘zbekiston tajribasi ayrim xorijiy davlatlar amaliyoti bilan qiyosiy tahlil qilinib, xalqaro reyting va indekslar asosida mamlakatning gender tenglik sohasidagi o‘rni baholangan. Tadqiqot natijalari gender tenglikni ta’minlash va xotin-qizlarning ijtimoiy-siyosiy faolligini yanada oshirish bo‘yicha ilmiy asoslangan xulosalar va amaliy takliflarni shakllantirishga xizmat qiladi.
References
O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisining Axborotnomasi, 1995-y., 6-son, 135-modda // https://www.lex.uz/docs/2678973 (10.04.2020)
Ijtimoiy fikr – inson huquqlari, 2016. № 4. – B. 77-78.
Abdimominov O. O‘zbekiston Respublikasining Birlashgan Millatlar Tashkiloti bilan munosabatlari tarixi. Tarix fanlari bo‘yicha falsafa doktori (Doctor of Philosophy) ilmiy darajasini olish uchun tayyorlangan dissertatsiyasi. Toshkent: 2018. – B. 91-93.
Urazalieva G. Ayol – siyosat subyekti. Falsafa huquq jurnali. 2005 yil, 1-son, 47-bet.
Quvvatov N. O‘zbekistonda o‘tish davri va jamiyat taraqqiyoti. T., 2003. – B.56.
Ahrorova S. O‘zbekistonda ayollar ijtimoiy faolligini oshirish omillari. Fal. fan. nomz. ilmiy darajasini olish uchun tayyorlangan dissertatsiyasi. Toshkent: 2005. – B. 21.
Abdimominov O. O‘zbekiston Respublikasining Birlashgan Millatlar Tashkiloti bilan munosabatlari tarixi. Tarix fanlari bo‘yicha falsafa doktori (Doctor of Philosophy) ilmiy darajasini olish uchun tayyorlangan dissertatsiyasi. Toshkent: 2018. – B. 91-93.
https://uz.fundamental-economic.uz/?page_id=1454 (2018 yil 7 mart)
https://human.uz/news/3/170/ (10.04.2020)
Mirziyoyev Sh. Milliy taraqqiyot yo‘limizni qat’iyat bilan davom ettirib, yangi bosqichga ko‘taramiz. T., “O‘zbekiston”, 2019. – B. 343-345.
Manba: http://elections.uz/uz/lists/view/2246 (27.02.2020)
O‘zbekistonda xotin-qizlarning huquq va imkoniyatlari nomli xalqaro forum materiallari. Samarqand, 2024-yil 13-14 may. – B. 4.
O‘zbekistonda xotin-qizlarning huquq va imkoniyatlari nomli xalqaro forum materiallari. Samarqand, 2024-yil 13-14 may. – B. 4-5.