PREVENTIV NUTQIY AKTLARNING SOTSIOPRAGMATIK XUSUSIYATLARI (O‘ZBEK VA INGLIZ TILLARI MISOLIDA)

Authors

Keywords:

preventiv nutqiy akt, sotsiopragmatika, illokutsiya, kommunikativ strategiya, o‘zbek tili, ingliz tili.

Abstract

Mazkur maqolada preventiv nutqiy aktlarning sotsiopragmatik xususiyatlari o‘zbek va ingliz tillari misolida qiyosiy tahlil qilinadi. Preventiv nutqiy aktlar kommunikativ jarayonda ijtimoiy ziddiyatlarning oldini olish, salbiy oqibatlarni yumshatish va muloqot barqarorligini ta’minlashda muhim vosita hisoblanadi. Tadqiqotda preventiv nutqiy aktlarning pragmatik maqsadi, ijtimoiy rollar bilan bog‘liqligi, madaniy omillarga bog‘liq farqlari va lingvistik ifodalanish usullari aniqlanadi. O‘zbek tilida preventiv nutqiy aktlar ko‘proq bilvosita, hurmat va ierarxiyaga asoslangan shakllarda namoyon bo‘lsa, ingliz tilida ular to‘g‘ridan-to‘g‘ri, individual mas’uliyatga yo‘naltirilgan shakllarda ifodalanishi kuzatiladi. Maqolada jadval, sxema va diagrammalar orqali olingan natijalar tizimlashtirilib, preventiv nutqiy aktlarning sotsiopragmatik modeli taklif etiladi.

References

Austin, J. L. (1962). How to Do Things with Words. Oxford University Press.

Searle, J. R. (1979). Expression and Meaning. Cambridge University Press.

Brown, P., & Levinson, S. (1987). Politeness: Some Universals in Language Usage. Cambridge University Press.

Yule, G. (2020). Pragmatics. Oxford University Press.

Leech, G. (2014). The Pragmatics of Politeness. Oxford University Press.

Mey, J. (2018). Pragmatics: An Introduction. Wiley-Blackwell.

Thomas, J. (2014). Meaning in Interaction. Routledge.

Asadov, A. B. (2022). Preventive speech acts in socio-cultural contexts. Journal of Linguistics and Communication, 5(2), 45–52.

Published

2026-01-30

Issue

Section

Articles