REALIYALAR IBRAT LIRIKASI MISOLIDA
Keywords:
realiya, Is’hoqxon Ibrat, lirika, milliy kolorit, lingvokulturologiya, muqobilsiz leksika, tarixiy leksika, etnografik birlik, diniy realiya, ma’rifat, madaniy merosAbstract
Mazkur maqolada o‘zbek adabiyoti va ma’rifatparvarlik harakatining yirik namoyandasi Is’hoqxon Ibrat lirikasida uchraydigan realiyalarning lingvistik, lingvomadaniy va badiiy xususiyatlari tadqiq etiladi. Realiya tushunchasining nazariy asoslari, uning milliy-madaniy mazmunni ifodalashdagi o‘rni hamda badiiy matnda bajaradigan vazifalari yoritiladi. Ibrat she’riyatidagi tarixiy davr, ijtimoiy muhit, diniy-ma’rifiy qarashlar va xalq turmush tarzi bilan bog‘liq birliklar tahlil qilinadi. Xususan, shoirning «Tarixi hammom» asari nomi va unda qo‘llangan tarixiy-madaniy tushunchalar asosida realiyalarning mazmuniy xususiyatlari ochib beriladi. Tadqiqotda realiyalarni mavzuiy-semantik guruhlarga ajratish, ularning tarixiy xotira va milliy koloritni shakllantirishdagi ahamiyatini aniqlashga alohida e’tibor qaratiladi.
References
Ibrat I. Tanlangan asarlar. – Toshkent: Ma’naviyat, 2020.
Boltaboyeva O. Is’hoqxon to‘ra Ibrat hayoti va adabiy faoliyati. – Namangan: Arjumand Media, 2021.
Влахов С., Флорин С. Непереводимое в переводе. – Москва: Международные отношения, 1980.
Бархударов Л.С. Язык и перевод. – Москва: Международные отношения, 1975.
Salomov G‘. Tarjima nazariyasi asoslari. – Toshkent: O‘qituvchi, 1983.
Musayev Q. Tarjima nazariyasi asoslari. – Toshkent: Fan, 2005.
O‘zbek tilining izohli lug‘ati. 5 jildli. – Toshkent: O‘zbekiston milliy ensiklopediyasi, 2006–2008.
Boltaboyeva O. Is’hoqxon to‘ra Ibrat – zullisonayn shoir // Til va adabiyot.uz. – 2024. – 20/1-son. – 14–15-betlar.
Yuldashova N.O. Realiyaning badiiy adabiyotlarda milliy koloritni ifodalovchi til birligi sifatida qo‘llanilishi // Eurasian Journal of Academic Research. – 2023. – 3-jild, 4-son. – B. 276–279.
Roziqova M. Tilshunoslikda realiya tushunchasi va o‘zbek tilidagi milliy realiyalar xususiyatlari // Eurasian Journal of Academic Research. – 2022. – 2-jild, 5-son. – B. 681–685.
Is’hoqxon to‘ra Ibrat – zullisonayn shoir. «Til va adabiyot.uz» ilmiy-metodik elektron jurnali, 2024. https://www.tiladabiyot.uz/
Yuldashova N.O. Realiyaning badiiy adabiyotlarda milliy koloritni ifodalovchi til birligi sifatida qo‘llanilishi. https://doi.org/10.5281





