DEYKSIS HODISASINING TILSHUNOSLIKDAGI TALQINI VA UNING PRAGMATIK XUSUSIYATLARI
Keywords:
deyksis, pragmatika, deyktik birlik, kontekst, referensiya, deyktik markaz, shaxs deyksisi, makon deyksisi, zamon deyksisi, diskurs deyksisi, sotsial deyksis, pragmatik ma’noAbstract
Ushbu maqolada deyksis hodisasining zamonaviy tilshunoslikdagi talqini, uning semantik va pragmatik tabiati hamda nutqiy muloqot jarayonidagi funksional xususiyatlari tahlil qilinadi. Deyktik birliklarning ma’nosi kommunikativ vaziyat, so‘zlovchi va tinglovchi munosabati, nutq sodir bo‘layotgan makon va zamon hamda diskurs kontekstiga bog‘liq holda shakllanishi yoritiladi. Shaxs, makon, zamon, diskurs va sotsial deyksisning o‘ziga xos jihatlari misollar asosida izohlanadi. Shuningdek, deyktik markaz, referensiya, kontekst, pragmatik ma’no va deyktik proyeksiya tushunchalarining o‘zaro aloqasi ochib beriladi. Deyksisning nutq ishtirokchilari o‘rtasidagi munosabatni shakllantirish, kommunikativ masofani belgilash hamda so‘zlovchining pragmatik maqsadini yuzaga chiqarishdagi ahamiyati asoslanadi.
References
Bühler K. Sprachtheorie: Die Darstellungsfunktion der Sprache. – Jena: Gustav Fischer, 1934.
Fillmore C. J. Lectures on Deixis. – Stanford: CSLI Publications, 1997.
Levinson S. C. Pragmatics. – Cambridge: Cambridge University Press, 1983.
Levinson S. C. Deixis // The Handbook of Pragmatics / L. R. Horn, G. Ward (eds.). – Oxford: Blackwell, 2006.
Lyons J. Semantics. Vol. 1–2. – Cambridge: Cambridge University Press, 1977.
Yule G. Pragmatics. – Oxford: Oxford University Press, 1996.
Cruse A. A Glossary of Semantics and Pragmatics. – Edinburgh: Edinburgh University Press, 2006.
Birner B. J. Introduction to Pragmatics. – Chichester: Wiley-Blackwell, 2013.
Diessel H. Demonstratives: Form, Function and Grammaticalization. – Amsterdam: John Benjamins, 1999.
Safarov Sh. Pragmalingvistika. – Toshkent, 2008.





