BOTU SHE’RIYATIDA XOTIN-QIZLAR OZODLIGI MOTIVI VA BADIIY TALQIN MUAMMOSI
Keywords:
Botu, Mahmud Hodiyev, xotin-qizlar ozodligi, ma’rifatparvarlik, badiiy talqin, antiteza, lirik qahramon, «Oloy qizi», «Yarali qush», barmoq vazni, IMRAD.Abstract
Ushbu maqolada XX asr o‘zbek ma’rifatparvarlik va jadid adabiyotining iqtidorli vakili Botu (Mahmud Hodiyev) she’riyatida xotin-qizlar ozodligi, ijtimoiy tenglik va ayollar ma’rifati motivlarining badiiy talqini xalqaro IMRAD talablari asosida tadqiq etiladi. Shoir ijodidagi xotin-qizlar huquqlariga bag‘ishlangan fundamental asarlar matniy va poetik tahlilga tortilib, davr ijtimoiy-siyosiy evrilishlarining she’riyatdagi badiiy ifodasi hamda obrazlar tizimi ochib berilgan. Tadqiqot obyekti sifatida ijodkorning «Oloy qizi», «Yarali qush», «Ozod qizga» va «Sevgan qiz» kabi yetakchi she’rlari tanlab olingan. Maqolada feodal-patriarxal tuzum asoratlari hamda ayol ruhiyatidagi evrilishlar qiyosiy-matniy hamda germenevtik talqin metodlari yordamida chuqur yoritilgan. Natijalar shoir lirikasidagi barmoq vazni va yangicha simvollarning estetik funksiyasini belgilashga xizmat qiladi. Tadqiqotda metafora, antiteza va xitob san’atlarining qo‘llanilish mahorati aniqlangan.
References
[ Botu. Tanlangan asarlar. – Toshkent: G‘afur G‘ulom nomidagi adabiyot va san’at nashriyoti, 1980]
[Qosimov B. Milliy uyg‘onish: jasorat, ma’rifat, fidoiylik. – Toshkent: Ma’naviyat, 2002]
[ Gapparova F. Botu ijodining badiiy xususiyatlari // Alfraganus universiteti ilmiy jurnali. – 2026.B.26-30][ O‘zbek adabiyoti tarixi. Besh tomlik. 5-tom. – Toshkent: Fan, 1980]
MAMATQULOV, M. R. (2026, September). SAYQALIYNING “BAHROM VA GULANDOM” DOSTONIDA AJDAR MIFOLOGIK OBRAZI TALQINI. In Conferences (Vol. 2, No. 14, pp. 416-420).
[Karimov N. Botu (Hayoti va ijodi haqida ocherk). — Toshkent: Ma’naviyat, 1994]
[Qosimov B., Karimov N. va boshqalar. Milliy uygʻonish davri oʻzbek adabiyoti. — Toshkent: Ma’naviyat, 2004]
[Oʻzbek adabiyoti tarixi. Besh jildlik, 4-jild (XX asr boshidagi oʻzbek adabiyoti). — Toshkent: Fan, 1978]
[Oʻzbekiston Milliy Ensiklopediyasi. 2-jild. — Toshkent: OʻzME Davlat ilmiy nashriyoti, 2001]
[Ziyo uz portali (Ziyo.uz) — Botuning hayoti va ijodiy merosiga oid elektron resurslar]





