IQTISODIYOTDA EHTIMOLLAR NAZARIYASI VA MATEMATIK STATISTIKANING QO‘LLANILISHI

Authors

  • Ismatov O‘tkir Rustamovich,Qazaqova Madina,Melibayeva Mahfuza Sаmаrqаnd iqtisоdiyоt vа sеrvis instituti oliy matematika kafedrasi assistenti,Sаmаrqаnd iqtisоdiyоt vа sеrvis instituti iqtisоdiyоt fаkultеti tаlаbаsi

Keywords:

Ehtimollar nazariyasi, matematik statistika, iqtisodiyot, iqtisodiy tahlil, tasodifiylik, noaniqlik, iqtisodiy modellashtirish, risklarni baholash, prognozlash, bozor tendensiyalari, ma’lumotlar tahlili, qaror qabul qilish, statistik usullar, iqtisodiy jarayonlar, optimallashtirish.

Abstract

Ushbu maqolada iqtisodiyotda ehtimollar nazariyasi va matematik statistikaning qo‘llanilishiga doir nazariy va amaliy jihatlar yoritilgan. Iqtisodiy jarayonlar tabiatiga xos bo‘lgan noaniqlik va tasodifiylik sharoitida qaror qabul qilish masalalarini hal etishda ehtimollar nazariyasi muhim matematik asos bo‘lib xizmat qiladi. Matematik statistika esa real iqtisodiy ma’lumotlarni tizimli ravishda yig‘ish, tahlil qilish hamda ulardan ilmiy asoslangan xulosalar chiqarish imkonini beradi. Maqolada ushbu ikki yo‘nalishning iqtisodiy modellashtirish, risklarni baholash, bozor tendensiyalarini prognoz qilish va iqtisodiy qarorlarni optimallashtirishdagi o‘rni batafsil ko‘rib chiqilgan. Shuningdek, zamonaviy iqtisodiy tadqiqotlarda ehtimollik va statistik yondashuvlarning ahamiyati va amaliy qo‘llanilish doirasi tahlil qilingan.

References

Xudoyberdiyev A., Yusupov Sh. Ehtimollar nazariyasi va matematik statistika. Toshkent: O‘zbekiston Faylasuflari Milliy jamiyati nashriyoti, 2018.

Tursunov B. T. Oliy matematika (Ehtimollar nazariyasi va statistika asoslari). Toshkent: O‘zbekiston, 2020.

Azimov O. A. Matematik statistika asoslari. Toshkent: Fan va texnologiya nashriyoti, 2017.

Shodmonov Sh., G‘afurov U. Iqtisodiyot nazariyasi. Toshkent: Iqtisodiyot, 2020.

Walpole, R. E., Myers, R. H. Probability and Statistics for Engineers and Scientists. Pearson, 2012.

Yo‘ldoshev M. Q. Ehtimollar nazariyasi va uning iqtisodiyotda qo‘llanilishi. Toshkent: Iqtisodiyot, 2019.

Mood, A. M., Graybill, F. A. Introduction to the Theory of Statistics. McGraw-Hill, 1974.

Ross, S. M. A First Course in Probability. Pearson, 2019.

Гмурман, В. Е. Теория вероятностей и математическая статистика. Москва: Высшая школа, 2010.

Benjamin, S., Cornell, C. A. Probability, Statistics, and Decision for Civil Engineers. McGraw-Hill, 1970.

Downloads

Published

2026-04-30