OLIY TA’LIMDA DIFFERENSIAL TENGLAMALARNI O‘QITISHDA RIVOJLANTIRUVCHI TA’LIM TEXNOLOGIYALARINI QO‘LLASH METODIKASI
Keywords:
differensial tenglamalar, rivojlantiruvchi ta’lim texnologiyalari, oliy ta’lim, matematik modellashtirish, muammoli o‘qitish, loyihaviy ta’lim, Maple, MATLAB, pedagogik tajriba.Abstract
Ushbu maqolada oliy ta’limning matematika va amaliy matematika yo‘nalishlarida differensial tenglamalarni o‘qitishda rivojlantiruvchi ta’lim texnologiyalarini qo‘llashning ilmiy-metodik asoslari tizimli tahlil qilinadi. An’anaviy va rivojlantiruvchi ta’limning didaktik xususiyatlari qiyosiy o‘rganilgan holda, talabalarning matematik modellashtirish, tanqidiy va mantiqiy fikrlash, muammoli vaziyatlarni mustaqil yechish ko‘nikmalarini rivojlantiruvchi metodika ishlab chiqilgan. Tajriba-sinov ishlari natijalari differensial tenglamalarni o‘qitishda loyihaviy ta’lim, muammoli o‘qitish, interfaol grafik vositalar va raqamli simulyatsiyalarning samaradorligini statistik ishonchli darajada ko‘rsatdi. Taklif etilgan metodika bo‘yicha o‘qitilgan tajriba guruhida bilimlar sifati an’anaviy guruhga nisbatan 28,6% ga yuqori bo‘ldi (p<0,05).
References
Artigue, M. (2011). Teaching and learning differential equations: A perspective from the international community. Proceedings of the 7th Congress of the European Society for Research in Mathematics Education, 25-35.
Boyce, W. E., & DiPrima, R. C. (2017). Elementary differential equations and boundary value problems (11th ed.). John Wiley & Sons.
Davydov, V. V. (2008). Problems of developmental instruction: A theoretical and experimental psychological study. Nova Science Publishers.
Jonassen, D. H. (2011). Learning to solve problems: A handbook for designing problem-solving learning environments. Routledge.
Kwon, O. N. (2017). The effects of using technology on students’ understanding of differential equations. International Journal of Mathematical Education in Science and Technology, 48(4), 543-559.
Rasmussen, C., Keene, K. A., Dunmyre, J., & Fortune, N. (2019). Inquiry-oriented differential equations: A guided inquiry approach. In Proceedings of the 22nd Annual Conference on Research in Undergraduate Mathematics Education, 234-248.
Thomas, J. W. (2000). A review of research on project-based learning. Autodesk Foundation.
Vygotsky, L. S. (1978). Mind in society: The development of higher psychological processes. Harvard University Press.
Mirzaahmedov, M. A. (2020). Oliy matematikani o‘qitishda zamonaviy pedagogik texnologiyalar. Xalq ta’limi, 4, 78-84.
Jumayev, J. J. (2019). Rivojlantiruvchi ta’lim texnologiyalarining nazariy asoslari. Pedagogika fanlari doktori dissertatsiyasi, Toshkent.
Alimov, Sh. A., & Jo‘rayev, R. X. (2021). Differensial tenglamalar kursini o‘qitishning interfaol usullari. O‘zbekiston matematika jurnali, 3(2), 45-57.
Qodirov, A. B. (2022). Maple muhitida differensial tenglamalarni modellashtirish. Axborot texnologiyalari va ta’lim, 1(4), 112-121.





